Antoninian pośmiertny Waleriana II (zm. 258 n.e.), wybity w mennicy Lugdunum w latach 258–259 n.e., należący do emisji konsekracyjnych (consecratio), wydawanych po śmierci członków dynastii i mających na celu ich oficjalne ubóstwienie. Monety tego typu stanowią jedno z najważniejszych świadectw ikonograficznych rytuału apoteozy w Cesarstwie Rzymskim.
Na awersie ukazano popiersie w koronie promienistej, zwrócone w prawo, z legendą DIVO VALERIANO CAES, identyfikującą zmarłego jako „boskiego Waleriana”, syna Galiena. Użycie formy divus wskazuje na formalny akt deifikacji, będący elementem oficjalnej polityki dynastycznej.
Rewers przedstawia Orzeł (aquila) unoszącego postać cezara ku niebu, z legendą CONSACRATIO. Motyw orła jako nośnika duszy władcy jest dobrze poświadczony zarówno w źródłach literackich, jak i ikonografii rzymskiej, gdzie symbolizuje proces apoteozy, przejścia ze świata ludzi do sfery boskiej. Przedstawienie to należy do klasycznego repertuaru mennictwa konsekracyjnego, stosowanego konsekwentnie od wcześniejszych epok cesarstwa.
Legenda CONSACRATIO jednoznacznie odnosi się do aktu ubóstwienia i stanowi formalne potwierdzenie włączenia zmarłego do panteonu. Emisje tego typu były ściśle związane z ceremoniałem pogrzebowym i propagandą dynastyczną, podkreślając ciągłość władzy oraz jej sakralny charakter.
Cesarstwo Rzymskie
Walerian II (253-255, syn Galiena), Antoninian 258-259, mennica Lugdunum
Awers: popiersie w corona radiata w prawo
DIVO VALERIANO CAES
Rewers: Orzeł niosący cezara do nieba
CONSACRATIO
Średnica 22 mm, waga 3.04 g
