Salvador Dalí (904-1989), Anamorphose de Lincoln / Homage to Lincoln, 1974

Litografia barwna na papierze Velin Arches, 45 x 67 cm w świetle passe-partout, oprawiona w ramę o wymiarach 68 x 80 cm;
Edycja limitowana do 150 egzemplarzy oraz kilka egzemplarzy E.A (épreuve d'artiste - dowód artysty);
Sygnowana ołówkiem przez S. Dali p.d.;
Litografowano w Atelier Claude Jobin paris we współpracy z Atelier Rigal (dokumentacja rozdziela wykonanie poszczególnych etapów między Atelier Rigal i atelier Claude Jobin.)
Proweniencja: kolekcja prywatna
Praca należy do szczególnie interesującego nurtu eksperymentów Dalíego z anamorfizmem i iluzją optyczną – artysta konstruował obraz tak, aby jego sens i rozpoznawalny motyw ujawniały się poprzez specyficzne przekształcenie formy i sposób patrzenia.
Najważniejszy jest tutaj kontrast pomiędzy monumentalną, niemal organiczną formą na pierwszym planie a rojem maleńkich istot unoszących się w przestrzeni Dalí wykorzystuje tutaj typową dla siebie metodę „podwójnego obrazu”. Na pierwszy rzut oka widzimy fantastyczną, dynamiczną kompozycję: ogromną, zdeformowaną postać/zwierzęcą formę, smugi światła oraz całe szeregi drobnych, niemal groteskowych postaci unoszących się w przestrzeni.
Właśnie ta płynność i deformacja są istotą anamorfizmu. Dalí nie traktuje obrazu jako stabilnego przedstawienia rzeczywistości – obraz zmienia się wraz ze sposobem jego postrzegania. Motyw Lincolna jest więc obecny nie jako klasyczny portret, lecz jako ukryta, przekształcona struktura.
Dalí nie tworzył serii obrazów wychwalających Lincolna jako prezydenta USA, ale interesował się jego wizerunkiem już wcześniej. Punktem zwrotnym był artykuł amerykańskiego naukowca Leona D. Harmona „The Recognition of Faces”, opublikowany w Scientific American w listopadzie 1973 r. Harmon pokazał w nim słynny, bardzo mocno uproszczony obraz twarzy Abrahama Lincolna z banknotu 5-dolarowego. Mimo ogromnego uproszczenia twarz pozostawała rozpoznawalna. I właśnie od tego momentu Lincoln stał się dla niego niezwykle ważnym motywem. Lincoln był dla Dali symbolem historii, wolności, Ameryki i wielkiej postaci politycznej, ale przede wszystkim twarzą, która dzięki charakterystycznym rysom bardzo dobrze nadawała się do eksperymentu z deformacją. Zainteresowało go coś zupełnie innego: twarz Lincolna była idealnym „narzędziem” do eksperymentu z ludzkim wzrokiem.
Bardzo ciekawy jest również motyw maleńkich postaci unoszących się w tle. Ich niewielka skala sprawia, że centralna forma staje się czymś gigantycznym, niemal kosmicznym. Postacie wyglądają jakby były wyrzucane, unoszone lub porywane przez potężny wir powietrza. Człowiek zostaje sprowadzony do maleńkiego elementu wobec ogromnej, niepojętej rzeczywistości, w surrealistycznej burzy.
Szczególną wartość kolekcjonerską ma zachowana odbitka EA – épreuve d'artiste, należąca do egzemplarzy autorskich poza podstawową edycją 150 sztuk. Praca jest stosunkowo rzadko spotykana na rynku i nie została ujęta w standardowych katalogach Michlera & Löpsingera oraz Fielda.